MANILA, Philippines — Tinatayang umabot sa P141 bilyon ang nawalang kita ng gobyerno dahil sa illicit tobacco trade mula 2024 hanggang 2025, ayon sa bagong pag-aaral ng European Union–ASEAN Business Council (EU-ABC) at Euromonitor International.
Lumabas din sa ulat na 86 porsyento ng e-vapes na ibinebenta sa bansa ay ilegal, na nagpapakita umano ng malaking kakulangan sa taxation, regulation at enforcement.
Ayon sa pag-aaral, kumita ng humigit-kumulang P127 bilyon ang mga ilegal na tobacco operators sa parehong panahon kabilang ang tinatayang P23 bilyon mula sa illicit vape sales.
Nabatid din na ang Pilipinas ang may pinakamataas na bilang ng illicit vape products sa Southeast Asia sa mga bansang legal ang vaping.
Tinukoy sa ulat na ang illicit e-vapes ay mga produktong hindi nabayaran ng tamang buwis, hindi sumusunod sa regulasyon, o ibinebenta sa kabila ng umiiral na restrictions kaya hindi nasasaklaw ng monitoring at taxation systems ng gobyerno.
Kasabay ito ng patuloy na pag-asa ng gobyerno sa tobacco excise taxes bilang malaking pinagkukunan ng kita habang patuloy ding nilalabanan ng mga awtoridad ang smuggling at unregulated sales.
Sinabi ni EU-ABC Executive Director Chris Humphrey na mahalagang magkaroon ng predictable at transparent tax policies dahil maaaring itulak ng biglaan o sobrang taas na tax hikes ang mga consumer sa ilegal na merkado.
“If it’s too big, it becomes a shock to the market… all you’re doing is forcing more people into the illicit market,” ani Humphrey.
Iminungkahi rin niya ang multi-year approach sa tax adjustments upang unti-unting makapag-adjust ang consumers at mga lehitimong negosyo.
Ayon pa sa pag-aaral, maaaring nagpapalala rin sa problema ang komplikadong tax system dahil nagiging sanhi ito ng kalituhan, reporting errors at mga butas na sinasamantala ng ilang nagbebenta.
May mga panukala na rin umano ang ilang economic agencies upang gawing simple ang vape taxation kabilang ang pagpapatupad ng uniform tax rate sa lahat ng produkto.
Gayunman, binigyang-diin ni Humphrey na hindi sapat ang tax policy lamang upang masugpo ang illicit trade kung walang mahigpit na enforcement.
Nakasaad din sa ulat na maraming consumer ang maaaring hindi alam na ilegal ang kanilang nabibiling vape products dahil malawakan itong ibinebenta sa physical stores, social media, messaging apps, e-commerce platforms at informal retail channels.
Dahil maliit at madaling maitago ang mga produkto, madali rin umano itong maipuslit sa mga shipment na kunwari ay ordinaryong kalakal.
Nababahala rin ang grupo sa kaligtasan ng mga unregulated vape products.
Ayon sa pag-aaral, maaaring mas mataas ang toxic chemicals at heavy metals sa illicit e-vapes dahil hindi ito dumaraan sa tamang manufacturing standards, safety testing at regulatory oversight.
“In short, yes—because they’re not regulated,” ani Humphrey.
“If you’re running an illicit vape business, you care less about what’s inside it… all you’re caring about is making the money,” dagdag pa niya.
Dumating ang pag-aaral habang itinutulak ng Department of Health ang mas mahigpit na regulasyon sa vaping dahil sa pagtaas ng kaso ng youth vaping at e-cigarette or vaping use-associated lung injury (EVALI).
Gayunman, nagbabala si Humphrey laban sa total ban sa vape products dahil maaari lamang umano nitong itulak ang mga consumer sa underground market.
Nanawagan din siya ng mas matibay na koordinasyon sa pagitan ng mga bansang ASEAN dahil cross-border problem umano ang illicit tobacco trade. RNT/JGC
