MANILA, Philippines – Inihayag ng Commission on Elections (Comelec) na target nitong magsagawa ng pagsasanay para sa humigit-kumulang isang milyong election personnel sa Setyembre bilang paghahanda sa inaasahang November 2 Barangay at Sangguniang Kabataan Elections (BSKE).
Sinabi ni Comelec spokesperson Atty. John Rex Laudiangco nitong Lunes na ang mga magsasanay ay kinabibilangan ng mga guro sa pampublikong paaralan, mga tauhan ng Philippine National Police (PNP), at iba pang indibidwal na magsisilbing electoral board support o canvassing board staff.
Ayon kay Laudiangco, naimprenta na ang mga opisyal na balota para sa BSKE, habang karamihan sa mga kinakailangang accountable forms at equipment ay nakuha na at nakaimbak sa mga bodega ng ahensya.
Ayon kay Laudiangco, ang paghahanda ng Comelec para sa BSKE ay magpapatuloy maliban kung ang bagong batas ay maisasabatas upang i-override ang Republic Act No. 12232, na nagtatakda sa regular na BSKE para sa unang Lunes ng Nobyembre 2026 at bawat apat na taon pagkatapos nito.
Sa kasalukuyan, maraming panukalang batas na naglalayong palawigin ang termino ng mga opisyal ng barangay at SK o ipagpaliban ang BSKE ang nananatiling nakabinbin sa Kongreso.
Muli namang umapela si Comelec Chairperson George Garcia sa mga mambabatas at nagpahayag ng pag-asa na aaksyunan ng Kongreso ang mga nakabinbing panukalang batas sa Setyembre.
Aniya, ang isang malinaw na desisyon ay makatutulong sa ahensya na matukoy kung magpapatuloy sa pagsasanay, na nangangailangan ng malaking pondo.
Kasunod ng nakatakdang pagsasanay sa Setyembre, plano ng Comelec na tumutok sa deployment operations sa susunod na buwan.
Nitong Marso, mahigit 3.1 milyong Pilipino ang nagparehistro para bumoto sa 2026 BSKE, ayon sa Comelec.
Ang mga rehistradong botante na may edad 15 hanggang 30 ay karapat-dapat na bumoto para sa mga opisyal ng SK, habang ang base ng botante para sa mga opisyal ng barangay ay binubuo ng mga rehistradong botante na may edad 18 pataas.
Pinaalalahanan ni Laudiangco ang mga indibidwal na nagpaplanong maghain ng kanilang Certificate of Candidacy (COC) tungkol sa mga bagong karagdagang kinakailangan, kabilang ang pagsusumite ng mga sertipiko ng kapanganakan upang maberipika ang pagiging kwalipikado sa edad at pagkamamamayang Pilipino.
Para sa mga posisyon sa SK, ang mga kandidato ay dapat nasa pagitan ng 18 at 24 taong gulang, habang ang mga kandidato para sa mga elective na posisyon sa barangay ay dapat na hindi bababa sa 18 taong gulang.
Ang mga indibidwal na naghahain ng COC ay dapat tiyaking dina-download nila ang bagong promulgated at inisyung opisyal na form.
Mahigpit na binalaan ni Laudiangco ang mga kandidato na sumunod sa mga regulasyon sa halalan. Itinakda ng Comelec ang BSKE campaign period mula Oktubre 22 hanggang Oktubre 31.
Binanggit ni Laudiangco na sa paghahain ng kanilang COC, lahat ng indibidwal ay legal na kinokonsiderang kandidato at napapailalim sa mga panuntunan sa halalan.
Anumang uri ng pangangampanya na ginawa bago ang panahong iyon ay ituturing ng Comelec bilang premature campaigning, na isang election offense, aniya.
Binigyang-diin niya na ang premature campaigning ay isang election offense na may mga parusa tulad ng disqualification, pagkakakulong ng isa hanggang anim na taon, pag-alis ng karapatang bumoto, at perpetual disqualification sa paghawak ng pampublikong tungkulin.
Sinabi ni Laudiangco na hindi sila magdadalawang-isip na magsampa ng mga kaso sa election offense at iba pang mga kriminal na reklamo, kasama ang mga petisyon sa disqualification, laban sa sinumang mahuling lumalabag sa mga panuntunan sa halalan.
Nagbabala rin si Laudiangco laban sa vote-buying at vote-selling. Binigyang-diin niya ang pagbabawal sa pagbibigay ng tulong pinansyal ng gobyerno, tulad ng MAIFIP at AICS, 10 araw bago ang halalan upang maiwasan ang maling paggamit ng mga pampublikong mapagkukunan. Jocelyn Tabangcura-Domenden