MANILA, Philippines – Sinabi ni Navotas Rep. Toby Tiangco nitong Huwebes na hindi alam ng ilang miyembro ng Kamara ang mga flood control insertions na inilagay umano sa kanilang mga distrito ng dating chair ng House appropriations panel.
Tinatawag itong “sagasa” ng mga mambabatas at opisyal mula sa Department of Public Works and Highways (DPWH) — kapag hindi alam ng isang kinatawan ng distrito ang pagsingit ng proyekto sa kanilang distrito na iminungkahi ng ibang kongresista.
“Yung sagasa, kumbaga, hit and run yun. Makikita na lang po niya (district representative) yan sa GAA (General Appropriations Act). Kasi magugulat siya paglabas ng GAA, biglang lumobo yung distrito niya,” saad ni Tiangco.
Ito ay iba sa “parking,” nang malaman ng isang kinatawan ng distrito na may ibang kongresista na nagmungkahi ng proyekto sa kanyang distrito.
Ang “Parking” ay may bayad na 5 porsiyento, batay sa mga naunang pahayag ng mga dating inhinyero ng DPWH na sina Henry Alcantara at Brice Hernandez.
Sinabi ni Tiangco na ang mga kinatawan ng distrito na kanyang tinanong ay nagsabi na hindi nila alam ang ilan sa mga pinakamalaking pagsingit ng proyekto sa kanilang mga nasasakupan na iminungkahi ni Ako Bicol Party-list Rep. Zaldy Co.
“So my conclusion was, kung yung malalaki hindi pinaalam, I just concluded na posible rin (hindi alam ang maliliit).”
Sinabi ni Tiangco noong unang bahagi ng buwang ito, si Co ay nagmungkahi ng kabuuang P13.8 bilyong halaga ng mga proyekto sa pagkontrol sa baha sa ilang probinsya.
Ang mga insertion ay kasama sa panukalang pambansang badyet matapos ang panukalang batas para dito ay naipasa na ng dalawang kamara ng Kongreso.
Kinumpirma ni Tiangco ang naunang pahayag ni dating Public Works Secretary Manuel Bonoan na ang flood control insertions ay inilagay sa “for later release” status kasunod ng kanilang pagkakatuklas sa umano’y scheme ng katiwalian ng ilang mambabatas.
Sinabi niya na ito ay dapat bigyan ng pagkakataon si Bonoan, na nagbitiw sa kontrobersya, na suriing mabuti ang mga proyekto para sa “red flags”.
“Pag hindi pareho yung proponent at yung district congressman, lalo na kung district congressman siya, para sa akin kalokohan na ito,” ayon kay Tiangco.
Ang mas maliliit na proyekto na tumugma sa proponent at mga kinatawan ng distrito ay binigyan ng go signal at isinumite sa DPWH.
Ang departamento ay pagkatapos ay humingi ng pagsusumite ng mga kinakailangan, aniya, ngunit ang ilang mga proyekto ay naging hindi sumusunod.
Sinabi ni Tiangco na binansagan ng ilang miyembro ng Kamara ang mga flood-control projects na “high-profit,” dahil sa 20 percent share na ibinigay sa mga proponent.
Ipinaliwanag ng kinatawan ng Navotas na hindi matutuklasan ang mga insertion kung hindi dahil sa hiling ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. para sa paliwanag kung bakit na-relocate ang dapat na pondo para sa kanyang mga flagship projects at mga proyektong tinulungan ng mga dayuhan.
Ang utos ng Pangulo, aniya, ay pinilit ang mga miyembro ng Kamara na magbigay ng kopya ng mga detalye ng insertion.
Nauna nang sinabi ni Tiangco na tumanggi ang mga miyembro ng Kamara na magbigay ng mga talaan ng mga ginawang pagsingit. RNT/MND
