BACOLOD CITY, Philippines – Isang heritage advocate ang nagsampa ng reklamo sa Office of the Ombudsman for the Visayas laban sa isang dating regional director ng Department of Public Works and Highways (DPWH) Western Visayas dahil sa umano’y iligal na demolisyon ng isang makasaysayang tulay sa Negros Occidental.
Ang reklamo ay inihain ng heritage advocate na si Andoni Llantada Valencia laban kay Nerie Bueno para sa grave abuse of discretion at betrayal of public trust sa hindi awtorisadong demolisyon ng Talave Bridge, na nag-uugnay sa bayan ng Calatrava sa San Carlos City.
Ang Talave Bridge, na itinayo noong 1933, ay isang 100-meter steel structure na nagsilbing mahalagang ugnayan sa pagitan ng dalawang lokalidad, sabi ni Valencia, ang tagapangulo din ng Juan Calatrava Movement, isang lokal na grupo na nakatuon sa pangangalaga sa mga kultural at makasaysayang palatandaan ng hilagang Negros.
Si Bueno, ngayon ay Assistant Secretary ng DPWH para sa Regional Operations sa Visayas at Mindanao, ay hindi pa naglalabas ng pahayag sa reklamo.
Bilang isang istraktura na higit sa 50 taong gulang, ito ay ipinapalagay na isang Mahalagang Pag-aari ng Kultural (ICP) sa ilalim ng Republic Act No. 10066, o ang National Cultural Heritage Act of 2009, na nagbabawal sa pagbabago o demolisyon ng mga heritage structures nang walang paunang clearance mula sa National Historical Commission of the Philippines (NHCP), dagdag niya.
Sa kabila ng legal na proteksyong ito, nagsimula ang demolisyon ng tulay noong 2023 nang walang clearance mula sa NHCP, sabi ni Valencia.
Noong Hulyo 2024, naglabas ang NHCP ng cease and desist order na naka-address kay Bueno at San Carlos City Mayor Renato Gustilo ngunit nagpatuloy ang demolisyon, na nagtapos sa ganap na pagkawasak ng tulay sa kalagitnaan ng 2024, aniya.
“This is a clear violation of the law. The NHCP’s authority was ignored, and a piece of our national heritage was destroyed without due process. This is not just negligence—it is a betrayal of public trust,” ayon kay Valencia.
Sinabi niya na ang tulay ay hindi lamang isang functional na istraktura kundi isang simbolo din ng prewar engineering at kasaysayan ng ekonomiya ng rehiyon.
Orihinal na itinayo ng United States Steel Products Company, ang tulay ay may mahalagang papel sa logistik ng industriya ng asukal sa panahon ng kolonyal na Amerikano, idinagdag niya. RNT/MND