Bumuo ang mga estudyanteng mananaliksik mula sa Moreno Integrated School ng Project F.L.O.W.S., isang flood monitoring system na pinapagana ng renewable energy at gumagamit ng LoRa. Pinagsasama nito ang real-time na datos mula sa aktuwal na lugar at geospatial mapping. Iniharap ang sistema sa 2026 DepEd National Science and Technology Fair, at idinisenyo upang makapagbigay ng lokal at napapanahong impormasyon tungkol sa pagbaha kahit walang internet o komersyal na suplay ng kuryente, upang makatulong sa mga komunidad sa paghahanda sa sakuna at pagtugon sa emerhensiya.
QUEZON CITY — Nagbibigay na ang Project NOAH ng mahalagang impormasyon tungkol sa baha at iba pang panganib sa mga komunidad. Ngunit paano kung ang malawak na impormasyong ito ay mapagsama sa real-time na mga kondisyong aktuwal na nararanasan sa lupa?
Iyan ang pangunahing ideya sa likod ng isang flood monitoring system na binuo sa pakikipagtulungan ng Evtech Research Group at mga estudyanteng mananaliksik mula sa Camarines Norte. Tampok ang proyekto sa 2026 National Science and Technology Fair (NSTF) ng Department of Education (DepEd) na ginanap sa Great Eastern Hotel sa Quezon City.
Ang proyekto, na pinamagatang “Project F.L.O.W.S. (Flood Level Observation and Warning System): A Computationally Modeled Wind and Solar-Powered LoRa Network for Intelligent Flood Monitoring and Geospatial Mapping,” ay isinakatuparan ng mga student researcher ng Moreno Integrated School (MIS) na sina Cedrick Z. Magana, Francine Karylle Y. Sumulong, at Tristan Jhay Ilagan, katuwang ang research at engineering partner na Evtech Research Group.
Sa halip na umasa lamang sa umiiral na impormasyon tungkol sa baha at iba pang hazard, nagdaragdag ang Project F.L.O.W.S. ng isa pang mahalagang layer: lokal at real-time na datos na direktang kinokolekta mula sa mga lugar na madaling bahain. Pinagsasama ng sistema ang ground-level monitoring at geospatial information upang matulungan ang mga komunidad na makita hindi lamang kung saan inaasahang magkakaroon ng baha batay sa mga nakaraang datos o computational models, kundi pati na rin kung ano ang aktuwal na nangyayari sa lugar habang nagbabago ang mga kondisyon.
Nabuo ang ideya dahil sa paulit-ulit na localized flooding na nararanasan sa Daet, kung saan nalulubog sa baha ang ilang komunidad kahit bahagya lamang ang pag-ulan. Dahil dito, inilagay ng collaborative initiative ang disaster risk reduction at kaligtasan ng komunidad sa sentro ng inobasyon ng mga kabataan.
“This research study was inspired by the prevailing conditions in Daet, where localized flooding occurs frequently,” pahayag ni MIS Junior High School research adviser Jenny Y. Sanchez. Binigyang-diin niya na direktang tinutugunan ng sistema ang mga delikadong pagkaantala sa pagbibigay ng flood alerts kapag bumabagsak ang power grid at cellular networks sa panahon ng bagyo.
Binuo katuwang ang Evtech Research Group, pinagsasama ng Project F.L.O.W.S. ang hybrid solar at wind renewable energy, Long Range (LoRa) radio frequency, Raspberry Pi microcomputers, ultrasonic sensors, at rain gauges. Sa aktuwal na pangangalap ng field data, naipakita ng sistema ang kakayahan nitong magpadala ng real-time na flood monitoring updates at geospatial risk maps sa loob ng 15 hanggang 20 kilometro na radius nang hindi umaasa sa commercial power grids o internet access—na nagbibigay sa mga emergency responder at residente ng mahalagang dagdag na oras upang makapaghanda at lumikas.
Nakamit ng community-focused solution ang puwesto nito sa national finals matapos magkampeon sa Division Science and Technology Fair sa Basud National High School at sa Regional Science and Technology Fair sa Robinsons Naga. Ito rin ang unang pagkakataon sa kasaysayan ng MIS na makilahok sa national stage sa ilalim ng Mathematical and Computational Team Category.
Naging mahalagang pagsubok para sa team ang pagtiyak sa pagiging maaasahan ng sistema sa ilalim ng matitinding kondisyon ng panahon. Sa regional competition, nagdulot ang mataas na ambient temperature ng hindi inaasahang thermal malfunction dalawang oras bago ang judging. Nakipag-ugnayan ang mga student researcher sa Evtech team sa pamamagitan ng video call para sa remote technical guidance, at matagumpay nilang naayos ang hardware problem sa mismong lugar.
Ayon kay MIS Senior High School research adviser Joellyn C. Apolinario, nakatulong ang technical mentorship mula sa Evtech upang matutunan ng mga estudyante kung paano unawain at ipakita ang mga komplikadong sistema na idinisenyo para sa aktuwal na paggamit sa mundo.
“Whenever small issues came up, their team quickly found solutions and took the time to teach our students how to troubleshoot properly,” ani Apolinario. Dagdag niya, nakatulong ang prosesong ito upang magkaroon ng kumpiyansa ang mga mananaliksik na pamahalaan nang mas independiyente ang mga komplikadong sistemang ginagamit sa disaster response.
Para sa mga student researcher, ang pagharap sa mga unang teknikal na hamon at ang pagbuo ng isang praktikal na emergency response tool ay lalong nagpatibay sa kanilang hangaring maglingkod sa komunidad.
“When we were ready to give up, the Evtech Research Group, led by Earl Daniel D. Villanueva, came into our lives, and everything finally felt lighter,” pahayag ni Sumulong, na nagsilbing primary researcher at team presenter.
Binigyang-diin naman ni Magana, na nagsilbing team lead, ang mindset na kinakailangan sa pagbuo ng teknolohiyang gagamitin ng publiko.
“Be open-minded and let your imagination work, but always remember: ‘mata sa langit, paa sa lupa, puso sa ginagawa,’” ani Magana.
Hinimok naman ni Adviser Sanchez ang mga batang innovator sa buong bansa na ituon ang kanilang mga siyentipikong proyekto sa kapakanan ng kanilang lokal na komunidad.
“Keep your eyes open to the needs of your surroundings until you find a meaningful problem to solve,” payo ni Sanchez. “Be driven by a desire to help your community through impactful and innovative technology.”
Ilang buwan ding isinagawa ang proyekto sa pangunguna nina Advisers Sanchez at Apolinario, kasama ang mga faculty mentor na sina Senen Rafael, Marites Ortua, Alicia Ibita Quinito, Ma’am Shay, at Sir Fabian. Sinuportahan din ito ng Local Government Unit of Daet at ng mga pamilya ng mga mananaliksik.
Kinumpirma ng Evtech Research Group na magsisilbing pundasyon ang field data at computational models mula sa Project F.L.O.W.S. para sa mga susunod na magkasanib na inisyatiba na naglalayong bumuo ng mga komunidad na mas matatag sa epekto ng climate change at mas handa sa pagbaha.
