HABANG sinusubukang bumangon ng mga paaralan at awtoridad mula sa pamamaril noong Hunyo 22 sa San Jose National High School sa Tacloban, malinaw na may mga hakbang na ginagawa upang higpitan ang seguridad at maibalik ang tiwala para sa ating mga anak.
Maganda na may counseling na at nire-review ang mga school protocol, katuwang ang komunidad. Pero lampas sa mga agarang tugon na ito, may mas mabigat na katotohanang hindi dapat iwasan.
Sa imbestigasyon ng Senado sa insidente — na kinasasangkutan ng dalawang menor de edad — lumitaw ang posibleng papel ng isang adult “groomer” na umano’y nag-utos sa isa sa kanila na burahin ang kanyang digital trail. Patuloy pa itong sinusuri, ngunit na-flag na ng Philippine National Police ang posibleng koneksyon sa “764,” isang network na itinuturing na banta sa seguridad sa ibang bansa at tinaguriang teroristang grupo sa Canada at New Zealand.
Ang nakaaalarma ay kung paano gumagana ang mga grupong ito. Ayon sa imbestigasyon, maaaring nagsimula ang lahat sa mga platform tulad ng Roblox, Minecraft, at GoreBox—mga espasyong mukhang inosenteng libangan. Sa kaso ng GoreBox, pansamantala na itong pinaghigpitan habang iniimbestigahan ang papel nito.
Ipinapakita ng mga pag-aaral ang paulit-ulit na pattern: may makikilala ang bata sa laro, saka dadalhin sa private apps tulad ng Discord o Telegram. Doon, unti-unti silang inilalayo sa pamilya at kaibigan, at inilulubog sa mas mararahas at nakagagambalang nilalaman. Hanggang sa puntong hinihingan sila ng “patunay ng loyalty” sa pamamagitan ng mapanganib o marahas na gawain.
Hindi ito iisang grupo lang. May mas malawak na network — mga komunidad tulad ng No Lives Matter — na nabubuhay sa ideya na ang karahasan ay paraan para makaramdam ng belonging. Ang target: mga batang nag-iisa at halos buong oras ay nakatutok sa online.
Ito ang pinakanakatatakot: kapag wala nang buhay ang may halaga, bawat bata ay nagiging expendable — una bilang biktima, at kalaunan bilang kasangkapan.
Oo, kumikilos na ang gobyerno. Nangako ang PNP ng mas pinalakas na cyber patrol at koordinasyon sa ibang bansa. Mahalaga iyon. Pero maging reyalistiko tayo: ang mga ganitong decentralized at encrypted na network ay madaling manatiling isang hakbang sa unahan kung walang tuloy-tuloy na pandaigdigang pagtutulungan.
At dito tayo babalik sa mas malapit na reyalidad.
Walang kapalit ang atensyon ng magulang. Ang mga batang ito ay hindi kinuha sa lansangan — na-groom sila sa harap mismo natin, gamit ang mga device na tayo ang nagbigay, sa mga platform na bihira nating tingnan.
Ang pag-iwan sa bata nang matagal sa online games ay hindi laging inosente. Maaari itong maging bukas na pinto sa masasamang intensyon. Hindi sapat tawagin itong “tiwala.”
Parang pag-aalaga ng sawa sa sariling kamay — hanggang sa dumating ang araw na ikaw na ang tingnan nitong biktima.
Dito nagsisimula ang tunay na pagbabantay: sa loob ng tahanan.
* * *
SHORT BURSTS. Para sa mga komento o reaksyon, mag-email sa [email protected] o mag-post sa @Side_View sa X app (dating Twitter).
