MANILA — Hindi nagpatinag ang mga Pilipinong tagapagtanggol sa umano’y panggigipit ng mga sasakyang pandagat ng China sa Kota Island matapos muling mamataan ang Chinese maritime militia sa karagatan ng Palawan noong Oktubre 9.
Ayon sa National Task Force for the West Philippine Sea (NTF-WPS), nagpakalat ang Chinese Maritime Militia Vessel 9622 ng 22 maliliit na bangkang tinatawag na sampan sa paligid ng isla. Isa sa mga ito ang iniulat na nakalapit hanggang 250 metro mula sa baybayin.
Sa ulat, pinalibutan umano ng pangunahing sasakyang Tsino ang mga bangkang Pilipino at iginiit na teritoryo ng China ang lugar. Inatasan din umano ng kapitan nito ang pangkat ng Pilipinas na umalis.
Gayunman, nanatili sa kanilang tungkulin ang mga tauhan ng Philippine Coast Guard (PCG), Philippine Marines at Philippine Navy. Sa kanilang pagtutulungan, tuluyang umalis ang mga sasakyang Tsino sa territorial sea ng Kota Island.
Para kay Dr. Jose Antonio Goitia, Chairman Emeritus ng ilang organisasyong nagsusulong ng demokrasya at soberanya ng bansa, malinaw na hindi dapat pahintulutan ang mga dayuhang sasakyang pandagat na diktahan ang mga Pilipino sa karagatang saklaw ng karapatan ng Pilipinas.
Binigyang-diin ni Goitia na may tungkulin ang mga tauhan ng PCG, Marines at Navy na protektahan ang pambansang interes at tiyaking naipatutupad ang mga karapatan ng bansa sa mga katubigan nito.
Hindi rin ito ang unang pagkakataong namataan ang naturang sasakyang Tsino sa lugar. Noong Setyembre 28, nagpakalat din umano ito ng 24 na sampan sa paligid ng Kota Island, dahilan upang muling mabigyang-diin ang pangangailangan sa tuloy-tuloy na pagbabantay sa West Philippine Sea.
Ang insidente ay naganap habang umiinit ang tensiyon sa karagatan, kasunod ng naunang pangyayari sa Ayungin Shoal kung saan naantala nang halos sampung oras ang medical evacuation ng isang maysakit na marinong Pilipino.
Nauna nang tinutulan ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. ang pahayag ng Beijing na kailangan pa ng pahintulot ng China bago makakilos ang mga barkong Pilipino sa mga katubigang saklaw ng karapatan ng bansa.
Bahagi ng Kalayaan Island Group sa Palawan ang Kota Island. Sa ilalim ng Republic Act No. 12064, o Philippine Maritime Zones Act, kinikilala ang mga karapatan ng Pilipinas sa mga maritime zone nito alinsunod sa internasyonal na batas.
Ayon kay Goitia, hindi dapat ituring na lehitimo ang pag-angkin sa isang lugar dahil lamang sa paulit-ulit na pagpapadala rito ng mga sasakyang pandagat.
Pinuri rin niya ang mahinahon at disiplinadong pagkilos ng mga Pilipinong tauhan sa kabila ng umano’y panggigipit, at nanawagan ng patuloy na suporta sa mga tagapagtanggol ng bansa.
Sa gitna ng mga hamon sa West Philippine Sea, iginiit ng mga tagapagtaguyod ng pambansang soberanya na mahalaga ang matatag na pagbabantay, koordinasyon ng mga ahensiya at pagsunod sa internasyonal na batas upang mapangalagaan ang karapatan ng Pilipinas.
Si Goitia ay Chairman Emeritus ng Alyansa ng Bantay sa Kapayapaan at Demokrasya (ABKD), People’s Alliance for Democracy and Reforms (PADER), Liga Independencia Pilipinas (LIPI), at Filipinos Do Not Yield Movement (FDNY). JAY Reyes
