MAY katotohanang napakapayak na halos hindi na kailangang ipangalandakan pa. Ngunit sinabi pa rin ito ni Ombudsman Boying Remulla upang ilantad kung gaano ito karumi: ang koleksyon ng basura ay naging raket sa halos lahat ng lungsod at munisipalidad sa bansa.
“Pinakamalaking negosyo ng lahat ng mayor ng Pilipinas. Lahat, walang exception,” aniya. Para sa punong tagapagbantay laban sa katiwalian, ito ang pinakamalaki at pinakamaruming negosyo ng halos bawat alkalde — maliban na marahil sa Pasig noong maupo si Vico Sotto.
Panahon na ring pag-usapan ito, lalo na’t sa kanyang ikalimang SONA ay nanawagan si Pangulong Marcos sa konsensya ng uring gitna at nangakong rerepasuhin ang 25-taong gulang na Ecological Solid Waste Management Act.
Umaasa tayong hindi ito pakulo lamang. Ang problema sa basura ay nangangailangan ng tapat at detalyadong pagsusuri sa batas na matagal nang nalampasan — at napakinabangan — ng mga lokal na opisyal.
Huwag nating kalimutan: hindi nawawala ang basura matapos kolektahin — napupunta ito kung saan dapat, o kung saan babalik upang multuhin tayo. Binabara nito ang mga kanal at ilog, nagpapalala ng baha, nagpaparumi sa komunidad, at sinisira ang disiplina na layong itanim ng batas. Ang paglilinis sa raket na ito ay maaaring maging simula ng paglilinis ng bansa.
Nakahihiya Ka, Sir!
Ngayon, sa Bulacan — isang lalawigang tila hindi na nauubusan ng problema mula sa sarili nitong mga opisyal. May mga “ghost” na proyekto sa flood mitigation. Natutuyo ang Angat Dam ngayong El Niño, at napipilitang maghanap ng maiinom na tubig ang mga residente.
At parang kulang pa iyon, may isang miyembro ng provincial board na inakusahan ng panghihipo sa baywang at puwitan ng kapwa board member — at nangyari pa umano sa isang Christmas party.
Nasuspinde ang naturang opisyal ng 30 araw na walang sahod. Kung tutuusin, napakahinang parusa iyon.
Itinatanggi man niya ang akusasyon, para sa isang lalawigang hirap na sa kapabayaan at tagtuyot, isa itong kahihiyang hindi na dapat pang madagdag. Ginoong board member — panatilihin mo iyan sa sarili mo, o umiwas ka sa serbisyo publiko.
Pagsunod ng Meralco
May kaunting magandang balita: ang pangako ng Meralco na isauli ang P9.5 bilyong sobrang singil alinsunod sa utos ng Energy Regulatory Commission.
Ipapamahagi ito sa loob ng anim na buwan — katumbas ng humigit-kumulang limampu’t siyam na sentimo kada kilowatt-hour para sa residential customers.
Bigyan ng kredito kung saan nararapat: ang Meralco mismo ang kumilos, at sumunod nang walang drama. Ngunit huwag magpalakpakan nang labis. Ang pagbabalik ng perang hindi kanila ay hindi kabutihang-loob. Ito ay pagbibigay lamang ng nararapat sa mamimili.
Sa susunod, tingnan natin kung kikilos ang ERC, Meralco, at mga electric cooperative nang may parehong sigasig sa pag-alis ng systems loss charges.
* * *
SHORT BURSTS. Para sa mga komento o reaksyon, mag-email sa [email protected] o mag-post sa @Side_View sa X app (dating Twitter).
